Կանոնավոր աէրոբիկ վարժությունները կարող են պաշտպանել քրոնիկ սթրեսից՝ երկարաժամկետ կերպով նվազեցնելով կորտիզոլի՝ սթրեսի հիմնական հորմոնի արտադրությունը: Այս եզրակացությանն են հանգել Փիթսբուրգի համալսարանի գիտնականները: Ուսումնասիրության արդյունքները հրապարակվել են «Սպորտի և առողջության գիտության հանդես» (JSHS) ամսագրում:
Կլինիկական ուսումնասիրությանը մասնակցել են 130 առողջ մեծահասակներ, որոնք նախկինում չէին մարզվել: Նրանք բաժանվել են երկու խմբի. մեկը մեկ տարվա ընթացքում շաբաթական առնվազն 150 րոպե աէրոբիկ վարժություններ էր կատարում (ներառյալ արագ քայլելը, վազքը կամ անշարժ հեծանվավազքը), մինչդեռ մյուսը պահպանել է իր սովորական կենսակերպը:
Սթրեսի մակարդակը գնահատելու համար գիտնականները օգտագործել են անսովոր մեթոդ՝ մազերի կորտիզոլի վերլուծություն: Ի տարբերություն արյան կամ թքի, այս ցուցանիշը արտացոլում է հորմոնների կուտակային մակարդակը մի քանի ամիսների ընթացքում և թույլ է տալիս գնահատել քրոնիկ սթրեսը:
Մեկ տարի անց այն մասնակիցները, ովքեր պարբերաբար զբաղվում էին ֆիզիկական ակտիվությամբ, ունեցել են կորտիզոլի ավելի ցածր մակարդակ, քան վերահսկիչ խումբը: Սա վկայում է օրգանիզմում «ֆոնային» սթրեսի ընդհանուր մակարդակի նվազման մասին:
Հեղինակները այս ազդեցությունը բացատրում են այսպես կոչված խաչաձև ադապտացիայի վարկածով. կանոնավոր ֆիզիկական ակտիվությունը մարզում է սրտանոթային և նյարդային համակարգերը՝ դրանք դարձնելով ոչ միայն ֆիզիկական, այլև հոգեբանական սթրեսի նկատմամբ պակաս զգայուն: Արդյունքում, մարմինն ավելի հանգիստ է արձագանքում սթրեսային իրավիճակներին։
Այնուամենայնիվ, այլ պարամետրերում՝ խոլեստերինի մակարդակում, արյան մեջ շաքարի մակարդակում, բորբոքման կամ ուղեղի սուր սթրեսին արձագանքի մեջ էական փոփոխություններ չեն նկատվել։ Գիտնականները ընդգծում են, որ ֆիզիկական ակտիվությունը լիովին չի վերացնում սթրեսը, բայց կարող է նվազեցնել դրա երկարատև ազդեցությունը օրգանիզմի վրա և դրանով իսկ նվազեցնել սրտանոթային և հոգեկան հիվանդությունների առաջացման ռիսկը։
