Euromedia24 on Play Store Euromedia24 on App Sore
BNB

$598.7

BTC

$84236

ADA

$0.662087

ETH

$1821.36

SOL

$123.67

13 °

Yerevan

8 °

Moscow

32 °

Dubai

14 °

London

10 °

Beijing

15 °

Brussels

29 °

Rome

11 °

Madrid

BNB

$598.7

BTC

$84236

ADA

$0.662087

ETH

$1821.36

SOL

$123.67

13 °

Yerevan

8 °

Moscow

32 °

Dubai

14 °

London

10 °

Beijing

15 °

Brussels

29 °

Rome

11 °

Madrid

Միայն ճառ ասելու և գլուխ գովալու մեջ են լավ. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Հայաստանի տնտեսական խնդիրները շարունակում են ավելի ցայտուն դառնալ, քանի որ տնտեսական աճի ապահովման համար բարենպաստ արտաքին պայմաններն աստիճանաբար սկսում են փոխվել։

Ճիշտ է, Հայաստանի տնտեսությունը դեռևս շարունակում է աճել, բայց աճի դինամիկան ընթացքում էապես նվազում է։

Ինչպես գիտենք, այս տարվա պետական բյուջեի նախագծում կառավարությունը հավակնոտ նպատակ էր սահմանել՝ կանխատեսելով 7 % տնտեսական աճ:

Ու եթե կառավարության ներկայացուցիչները մի քանի ամիս առաջ ամբողջովին իրատեսական էին համարում այս տարվա համար 7 տոկոս տնտեսական աճի ակնկալիքները, ապա այժմ լիովին իրավիճակ է փոխվել։

Ֆինանսների նախարար Վահե Հովհաննիսյանն արդեն իսկ խոստովանում է, որ 2024 թվականի առաջին կիսամյակում հաջողվել է գրանցել 6,5 տոկոս տնտեսական աճ։

Դեռ ավելին՝ 2024 թվականի տարեկան տնտեսական աճը կանխատեսվում է 5,8 տոկոսի մակարդակում, իսկ 2025 թվականին՝ ավելի ցածր՝ 5,6 տոկոսի։ 

Այսինքն, իշխանություններն իրականություն չեն դարձրել 7% տնտեսական աճի իրենց խոստումները։ Ու բացառված չէ նաև, որ մինչև տարեվերջ 5,8 % աճի կանխատեսումների սանդղակը նորից իջեցնեն։

Իհարկե, իշխանություններն իրենց սովորության համաձայն կարող էին հաջորդ տարվա բյուջեի նախագծի հիմքում ևս 7 տոկոս տնտեսական աճի ակնկալիքներ դնել, չստացվեր, հետո ինչ-որ կերպ կարդարացնեին, բայց էականորեն այդ սանդղակն իջեցրել են։

Սա նշանակում է, որ տնտեսական ոլորտի պատասխանատուները ևս Հայաստանի տնտեսական առաջընթացի մասով ռիսկեր են տեսնում։

Ընդ որում, այնքան մեծ, որ իրենց պոպուլիզմն էլ կարող է չօգնել: Եվ 2025 թվականի մասով արդեն տեսնում ենք պետբյուջեում եկամուտների ու ծախսերի մասի հավասարակշռության էական խախտում։

2025 թվականի պետական բյուջեի համաձայն, ծախսային հատվածը նախատեսվում է 3,5 տրիլիոն դրամ, որից եկամտային մասը կազմում է 2,9 տրիլիոն դրամ։ Ստացվում է, որ հաջորդ տարվա համար փաստացի ունենալու ենք 600 մլրդ դրամի դեֆիցիտ։ 

Այսինքն, անցյալում են այն ժամանակները, երբ Փաշինյանը կառավարության նիստերում հայտարարում էր, թե հարկերի հավաքագրման ու բյուջեի եկամուտների ապահովման հարցում գերակատարման են հասել։

Ու հաջորդ տարվա բյուջեն արդեն կարելի է անվանել ոչ թե հավակնոտ, այլ խղճուկ։ Այս պայմաններում գլխավոր հարցը մնում է այն, թե ինչպե՞ս պետք է կառավարությունը փակի բյուջեում առաջացած ճեղքվածքը։

Պատասխանը պարզ է՝ կառավարությունը նոր վարկեր կվերցնի այնքան, մինչև կսպառի բոլոր լիմիտները։

Օրինակ՝ օրեր առաջ կառավարությունը հավանություն տվեց երկու վարկային նախագծի, որոնցով ՀՀ արտաքին պարտքը կավելանա, ընդհանուր առմամբ, 286 մլն եվրոյով:

Իսկ Հայաստանի պետական պարտքն արդեն իսկ անցել է 12,5 մլրդ դոլարի սահմանագիծը և երեք ամիսը մեկ մոտավոր հաշվարկներով 100 մլն դոլարով ավելանում է։ Մեկ այլ կարևոր հարց է այն, որ ներգրավված վարկային միջոցները նպատակային չեն օգտագործվում ու ոչ թե նպաստում են հավել յալ տնտեսական արդյունքի ստեղծմանը, այլ ընդամենը բյուջեում առաջացած ճեղքերը մի կերպ փակելու հարց են լուծում։

Եթե 2019 թվականին Փաշինյանը հայտարարում էր, թե փողի խնդիր չունենք և չենք ունենալու, ապա հիմա փողի խնդիրն առավել հրատապ է դառնում։ Այս պարագայում բնականոն կլիներ, որ ձգվեն գոտիները, ու բյուջեն ինչ-որ չափով բալանսավորվի։

Բայց կառավարությունը ոչ մի դեպքում մտադիր չէ կրճատել բյուջեի ծախսային հատվածն այն ուղղություններով, որոնք հանրային շահերի սպասարկման տեսանկյունից առանցքային բնույթ չեն կրում։

Օրինակ՝ ժամանակ առ ժամանակ տեղեկանում ենք, թե իշխանություններն ինչպիսի թանկարժեք մեքենաների գնումներ են նախաձեռնում կամ այնպիսի շռայլ ծախսեր կատարում, որոնց անհրաժեշտությունն ընդհանրապես չկա։

Եթե հիմա Փաշինյանը լիներ ընդդիմադիրի կարգավիճակում, ապա ԱԺ ամբիոնից իր կոկորդը կպատռեր ու կբերեր տարբեր երկրների օրինակներ (իր սիրած օրինակը Դանիան է), թե ինչպես են անարդյունավետ ծախսվում պետական միջոցները։ Իսկ երբ նա իշխանության է, բոլորովին հակառակն է տեղի ունենում, ինչքան ցանկանում են, ծախսում են ու այդ ծախսերն իրականություն դարձնելու համար վարկեր են վերցնում։

Իշխանավորներին շատ քիչ է հետաքրքրում, որ այդ կուտակվող վարկային պարտավորությունները բեռ են դառնալու առաջիկա սերունդների համար, կարևորն այն է, որ այդ բեռն իրենց ուսերին չի մնում։ 

Դե, գիտենք, Փաշինյանը ճառ ասելուց է հմուտ, ոչ թե զանգ կախելուց։ Ու դա վերաբերում է նաև կառավարության մյուս պաշտոնյաներին։

Բայց զարմանալին այն է, որ այսպիսի իրավիճակում ֆինանսների նախարարը հայտարարում է, թե տնտեսական աճը և անվտանգության բարձր զգացումը պետք է հետ պտտեն արտագաղթի անիվը։

Ի՞նչ բարձր տնտեսական աճի մասին է խոսքը, եթե այն գոյություն չունի։ Տնտեսական առումով անվտանգության զգացողությունը ևս շատ ցածր մակարդակի վրա է, քանի որ ՀՀ տնտեսությունը մեծամասամբ կախվածության տակ է դրվել արտաքին գործոններից, իսկ այս առումով անորոշություններն ավելանում են։

Օրինակ՝ ներկա պահին, երբ ԱՄՆ-ում ձևավորվում է նոր վարչակազմը, դեռևս անկանխատեսելի է, թե Դոնալդ Թրամփի վարած տնտեսական քաղաքականությունն ու Ռուսաստանի նկատմամբ դիրքորոշումն ինչպես կազդեն Հայաստանի վրա։

Իսկ ինչ վերաբերում է արտագաղթին, ապա այն ոչ թե կանգ է առնում կամ հետ շրջվելու միտումներ ցուցաբերում, այլ ժամանակի ընթացքում ավելի է արագանում.. 

ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ

Լրահոս

Ոստիկանները մրգաշատցի տղամարդու գոմում խոշոր չափերի թմրանյութ են հայտնաբերել
Էմինեմը պապիկ է դարձել
Իսրայելում պղծել են Նեթանյահուի եղբոր հուշարձանը
Մակրոնը որոշել է գլխավորել եվրոպական կողմը Ուկրաինայի հարցով բանակցություններում
Քննարկում՝ «Օտարերկրացիների մասին» ՀՀ օրենքում փոփոխություն անելու մասին օրենքի նախագծի շուրջ
Ֆուտզալի Հայաստանի հավաքականը ՖԻՖԱ-ի վարկանիշային աղյուսակում առաջադիմել է 11 հորիզոնականով
Հայաստանն ընտրվել է ՄԱԿ Զարգացման ծրագրի, Բնակչության հիմնադրամի և Ծրագրերի գրասենյակի Գործադիր խորհրդի անդամ
Գյումրեցին համարձակ քայլ արեց, այժմ պետք է գործընթաց սկսել նաև Երևանում. Միքայել Սրբազան (տեսանյութ)
ՆԱՏՕ-ի գլխավոր քարտուղարը հուսով է, որ ԱՄՆ-ի ռազմական ուշադրությունը կտեղափոխվի դեպի Ասիա
Հայ գերիների վերադարձը մեր արժանապատվությանը նետված մարտահրավեր է․ Լիլիթ Գալստյան
Որ ամուսնանում էր, մերը խնդրում էր ինձ, որ գնայի, մասնակցեի իր հարսանիքին, շատ հիշաչար աղջիկ է․ Վարդան Ղուկասյանը՝ Նազելի Բաղդասարյանի մասին
Կանադայի արտգործնախարարը սպառնալիքներ է հնչեցրել Ռուսաստանի հասցեին
Ռուբիոն և ՆԱՏՕ-ի արտգործնախարարները քննարկել են ԱՄՆ մաքսատուրքերը․ NYT
Բաքուն կրկին հայտարարել է, թե Հայաստանին կոչ են անում «ճշգրիտ տեղեկատվություն տրամադրել» ականների մասին
Կարևոր
ԲՏԱ նախարարը պաշտպանական հարցեր է քննարկել Ֆրանսիայի ԶՈՒ սպառազինությունների տնօրինության հետ
Վրաստանը պատրաստ է ԱՄՆ-ի հետ հարաբերությունների ցանկացած զարգացման. Կոբախիձե
Չինաստանը «խուճապի է մատնվել»․ Թրամփ
Փաշինյանի կամակատար դատավորը «լայեղ չարեց» լսել ԱԺ պատգամավորներին ու գեներալներին
Կիևը ցույց է տալիս, որ հրադադար չի նախատեսում․ ՌԴ ԱԳՆ
Ստեփանակերտի բենզալցակայանի պայթյունից զոհված Արամի ընտանիքը պետության արտոնությունից չի օգտվում

Լրացուցիչ նորություններ

...

Գազայի առողջապահության նախարարությունը հայտնել է մարտի 18-ից ավելի քան 1,2 հազար պաղեստինցիների մահվան մասին

Սրբուհի Գալյանը նոր պատերազմ է հայտարարել քրեական ենթամշակույթ կրող անձանց. օրվա մամուլ (տեսանյութ)

Եթե այսպես մնա, այդ տղաների գլուխն ուտելու են. Ցմահ դատապարտյալների հարազատները խիստ անհանգստացած են

«Հրապարակ». Նիկոլ Փաշինյանն ուշքի չի գալիս

«Հրապարակ». Վատ աշխատողների ցանկ են կազմում

«Հրապարակ». Այս որոշմանը սպասում են թե նախկինները, թե ներկաները

«Հրապարակ». Ովքեր դուրս կմնան ՔՊ-ից

ԿԿՀ-ն Արարատի մարզպետի ընտանիքի անդամի նկատմամբ վարչական վարույթ է հարուցել. «Ժողովուրդ»

Մի շարք դատապարտյալներ տեղափոխվել են այլ ՔԿՀ-ներ, ոմանք` «ԱԱԾ մեկուսարան». Գալյանը նոր պատերազմ է հայտարարել. «Ժողովուրդ»

10 տարի անց 3-4 միլիոն դրամը պետք է վերադարձվի պետությանը. արցախցիների բնակարանային ապահովման ծրագիրը անդադար փոխվում է. «Ժողովուրդ»

Քաղաքապետարանը փողոցներում դրոշներ, փուչիկներ, խաղալիքներ վաճառողների հանդեպ կոպիտ վերաբերմունք է ցուցաբերում. Պատգամավոր

«Հրապարակ». Գաղտնի հանդիպում և կոշտ զրույց Կասկադում

Ինչո՞ւ է «ՀայաՔվեն» այդպես «ցավեցրել» քպականներին. «Փաստ»

Իշխանությունը մերժում է Արսեն Թորոսյանի ընկերոջը. «Հրապարակ»

Հովիկ Աղազարյանը Աննա Վարդապետյանի դեմ հայց կներկայացնի դատարան. «Ժողովուրդ»

«Հրապարակ». ԲԴԽ-ն հերթական թանկարժեք գնումն է կատարել

«Ժողովուրդ». ԱՄՆ դոլարի նկատմամբ հայկական դրամի հաշվարկային փոխարժեքը նվազել է

«Հրապարակ». Արցախցիները անցնելու են կոնկրետ գործողությունների

Որ մյուս անգամ չափները չանցնեն. «Փաստ»

Հովիկ Աղազարյանը Աննա Վարդապետյանի դեմ հայց կներկայացնի դատարան. «Ժողովուրդ»