Չիբայի համալսարանի հետազոտողները, Իսպանիայից և ԱՄՆ-ից եկած գործընկերների աջակցությամբ, անցկացրել են ամենամեծ տիեզերական մոդելավորումներից մի քանիսը՝ «դինամիկ մութ էներգիայի» վարկածը ստուգելու համար, որը մոդել է, որտեղ Տիեզերքի արագացող ընդարձակումը բացատրվում է փոփոխականով, այլ ոչ թե հաստատուն մեծությամբ: Ուսումնասիրությունը հրապարակվել է Physical Review D (PRD) ամսագրում:
Մինչ օրս տիեզերագիտության մեջ գերիշխում էր ΛCDM մոդելը, որը ենթադրում է, որ մութ էներգիան հաստատուն է: Սակայն DESI միջազգային հարցման վերջին դիտարկումները ակնարկել են դրա էվոլյուցիայի հնարավորության մասին: Սա ստուգելու համար գիտնականները օգտագործել են ճապոնական Fugaku սուպերհամակարգիչը և մոդելավորել Տիեզերքի էվոլյուցիան երեք տարբերակով՝ ստանդարտ ΛCDM մոդել, դինամիկ մութ էներգիայով մոդել և թարմացված տարբերակ՝ DESI տվյալների միջոցով ճշգրտված պարամետրերով:
Պարզվել է, որ մութ էներգիայի դինամիկան ինքնին չափավոր ազդեցություն ունի տիեզերական կառուցվածքների վրա: Սակայն, եթե հաշվի առնենք DESI տվյալների կողմից առաջարկվող նյութի ավելի բարձր խտությունը, տարբերությունները դառնում են նկատելի. վաղ Տիեզերքում ձևավորվել են մինչև 70%-ով ավելի զանգվածեղ գալակտիկաների կույտեր: Ավելին, բարիոնային ակուստիկ տատանումների գագաթնակետը գրեթե 4%-ով տեղաշարժվեց դեպի ավելի փոքր մասշտաբներ՝ տեղաշարժ, որը համապատասխանում է DESI արդյունքներին: Արդյունքում, գալակտիկաների բաշխման և կլաստերացման օրինաչափությունն ավելի մոտ էր դիտարկվող օրինաչափությանը, քան ստանդարտ մոդելում։
Հետազոտության ղեկավար Տոմոակի Իշիյամայի խոսքով՝ տիեզերքի կառուցվածքի էվոլյուցիայի վրա վճռորոշ ազդեցություն ունեն ոչ միայն մութ էներգիան, այլև տիեզերական պարամետրերի փոփոխությունները: Առաջիկա տարիներին նոր հետազոտությունները, ներառյալ Subaru PFS-ը և DESI-ի հետագա հետազոտությունները, կկատարելագործեն պարամետրերը և ավելի լավ կհասկանան, թե արդյոք մութ էներգիան իսկապես դինամիկ է:
Թարգմանությունը՝ Euromedia24.com-ի
